Ku Cala Lwanda Lolunca

Mwa Yuropu, nako yende yaku cala lwanda lolunca kappa ku ekeza kwa lwanda ki kukala ka May kuisa June. Haiba matabula hakuna hande pula, nako yende ikana yaba July.

Ku cala lwanda lolunca

Fomu bata ku cala lwanda lwa mina, mu lime hande fateñi lisentimita ze mwahalaa 10 ni 15 cm. cwale mu lebule hande mubu.

Cwale mu kona ku eza lika zepeli:

a) Ku cala peu ya bucwani

Pili mu tokwa ku mishala fomu bata ku cala. Kihona muka bona kuli mu tokwa peu ye kuma kai. Mu hupule kuli fa sibaka sesi kuma fa 1 m2 mu tokwa ligramu zepeli za peu. Hape fa sibaka sesi eza 10 m2, mu tokwa ligramu ze 25 za peu. Hape mu bone teñi kuli peu ya mina ki yeka mela kakuli peu ya bucwani isinyeha kabubebe. (peu ye inzi lilimo ze peli ika hula ka tohonolo ya 50%). Hape mu zibe kuli peu nei bulukilwe cwani mwa sintolo (haiba peu ikolobile kappa yeñwi imelile, nekukaba hande ku sa leka – kuli musike mwa sinyehelwa). Liteko za peu za shutana shutana kuzwa fa 3 € /kilograms (kakuya ka mufuta).

Mu kete peu kakuya kamomu bata ku itusiseza lwanda lwa mina kilwaku zamaya teñi, ku mata kapa ku fuliseza teñi limunanu). Balekisi ba bande ba kami fa litaba ze ka mi tusa ku keta mwahalaa lipeu zenata zeli teñi. Balekisi ba bañwi ba fananga litaba zeo kwa baleki habali kupa. Musike mwa leka lipeu zemusa zibi musebezi wa zona.

Hasemu lekile lipeu, mu li buluke moku bata, moku omile. Nemuka eza hande ku sa li buluka ku sa fitelela silimo kakuli za felanga maata. Mu cale mwa May kapa June. Musika cala kale, mu yepe ka hala sentimita iliñwi mwa mubu. Hasemu cezi, mu pundungele ni ku cala hande. Peu ika kala ku mela mwahalaa mazazi a 14. Bucwani bu pumelwe lwapili hase mu fita fa lisentimita ze 10. Haiba kunani fokusika mela, mwa kona ku cala fateñi peu. Haiba mu tabela bucwani bobu titiani, mu tokwa ku bu pumelanga hamulaho wa lisunda zepeli.

b) mucale makwese Ye kinzila ye bubebe kono ya tula. Ye ki nzila yende kakuli bucwani bobulekiswanga bu pumelezwi cimo mi bwa bonisa teko. Teko ya bucwani bobu cwalo hanata ibanga 5 € siemba (kakuya ka mufuta)

2. Ku babalela lwanda Mu hale lwanda kaufela ku zwisa matali ni bucwani bobu omile (kakuya ka miinelo mwa Yuropu mwahalaa March ni May). Kihona muka cala peu yenwi hape haiba ku tokwahala cwalo. Lwanda lukaswana lwa omiswa ki salami, kacwalo ku hande ku cala hamulaho wa mbumbi.

Bucwani bu hula hande haiba bu limelwanga. Mwa kona ku ipangela siitusiso saku ezisa cwalo. Munge libala la lisentimita ze peli kappa zetalu, mu natele teni limapo kuli liyozwa kwabuse. Kube ni lisentimita zepeli kapa zetalu mwahalaa mapo ni mapo. Mu beye siswalelo (sa butelele bobu likani).

Mu beye siitusiso sa mina mwa mubu (hamulaho wa ku pumela bucwani) niku yema fateni. Mu eze cwalo ku fitela mu kwanisa sibaka kaufela. Hape mwa kona ku itusisa hala. Haiba mu bata ku selaela, mwa kona ku eza cwalo hamulaho wa ku fitisa moya mateni. Mezi cwale aka fita hande kwa mibisi.

««« Taba ya kwamulaho: Kota ya Khasi Pine (Pinus kesiya) Taba ye tatama: Mwaku pumela hande lwanda lwa mina? »»»

Pelekelo 23.12.2023 19:28 | Ku printa | Bucwañi